Bademcikler ile ilgili Bilgiler
Bademcikler aðýz içerisinde boðazýmýzýn her iki yanýnda olan baðýþýklýk dokulardýr.Bedemcikler vücudun savunma sistemlerinin bir parçasýdýr. Bademcikler vücuda giren mikroplarla savaþmak için baðýþýklýk maddesi yapmakta rol oynarlar. Bademcikler her insanda iki tanedir.
Bademcik iltihabý nasýl olur ?
Mikrop ve bakterilerle karþý karþýya kalan bademcikler iltihaplanýrlar ve sýk sýk iltihaplanma sonrasý da boyutlarý artar. Her iltihaplanma bademcikleri büyütür ancak uygun tedavi sonrasý tekrar küçülür. Ancak iltihabýn görünümü her zaman ayný olmaz. Bazen hafif kýzarýklýk görülürken, bazen bademciklerin üzeri beyaz ve sarý tabaka ile kaplanýr. Üzeri gözenekleþir. Nokta tarzýnda iltihaplar görülebilir. Baþka tablolar ile karýþýmýný önlemek için mutlaka bir Kulak Burun Boðaz Uzmanýnca görülmelidir.
Bademcik iltihabý nasýl belirti verir ?
Boðaz aðrýsý, yutma güçlüðü, yutma sýrasýnda takýlma hissi, ateþ, halsizlik, aðýzda kötü koku, boyun bezelerinde þiþme, konuþma deðiþikliði gibi yakýnmalar bademcik iltihabýný düþündürmelidir.
Bademcik iltihabýnda antibiyotik kullanmak gerekli midir ?
Evet. Antibiyotikler sayesinde son yýllarda bademcik iltihabý fazla sorun yaþanmadan tedavi edilebilmektedir. Ancak bunun içinde "boðaz kültürü" diye bilinen hastalandýrýcý mikrobun tipinin belirlenmesi çalýþmalarýnýn yapýlmasý yerinde olur. Özellikle sýk yineleyen olgularda "boðaz kültürü" mutlaka gerekir. Ýltihap ortadan kaldýrýlsa da bazen bademciðin büyüklüðü ortadan kalkmayabilir.
Bademcikler ne zaman ameliyat edilmelidir ?
Bademcikler geçirdikleri sýk iltihaplar sonrasý artýk savunma sisteminin bir parçasý olmaktan çýkýp kendileri vücudu zayýf hale getiren birer yapý olurlar. O zaman ameliyatla alýnmalarý gerekir. Mikrop üreten konumda oluþlarý dýþýnda solunumu ve yutmayý engelleyecek denli büyük bademcikler de alýnmalýdýr. Yine kendi iltihaplarý sonucu yakýn organlarýnda hastalanmalarýna yol açan konuma gelmiþ iseler alýnmalarý gerekir. Bu gibi durumlarda doktorunuz operasyon için gerekli tetkikleri yapacak ve öneride bulunacaktýr.
Ameliyat uyutularak mý yapýlýr ?
Çocuklarda mutlaka genel anestezi ile yapýlýr. Ancak uyum gösterebilecek ve 18 yaþýn üzerindeki eriþkinlerde çoðu kez lokal anestezi ile ameliyathane gibi donanýmlý ortamlarda yapýlmasý tercih edilir.
Bademcik ameliyatý risklimidir ?
Her operasyon olduðu gibi bu ameliyat da risklidir. Bu risk anesteziden kaynaklanacaðý gibi ameliyatýn kendisinden de kaynaklanabilir. Bademcik ameliyatý, doku çýkarýldýktan sonra kesi yeri dikilmeyen, açýk býrakýlan iki saha býrakýr. Bu sahalar bir süre açýk kalýr ve kabuklanýp iyileþir. Kanama bu ameliyatýn en önemli riskidir. Ancak teknolojik geliþme bu konuyu da en aza indirmiþtir.
Bademcikler alýnýnca vücudun savunma sistemi zayýflamýþ olmuyor mu ?
Hayýr. Çünkü vücutta savunma sistemine destek olan pek çok organ ve oluþum vardýr. Bademcikler bunlardan sadece birisidir.
Alýnan bademcikler yeniden büyür mü ?
Hayýr. Bu yanlýþ bir deðerlendirmedir. Yeterli þekilde alýnmamýþ bademciklerde kalýntýlarýn büyümesi bazen bademciðin büyümesi olarak düþünülür. Yeterli alýnan bademcik tekrar büyümez.
Bademcik alýnýnca daha sýk hasta olunur mu ?
Hayýr. Bademcikler alýnýnca savunma sistemi vücudun baþka kaynaklarýný harekete geçirir. Ancak bademcikleri alýnan hastalar, soðuk yiyecek ve içecekleri daha fazla tüketirlerse sonuçta sýklýkla yutak iltihabý (=farenjit) geçirirler.
Bademcik ameliyatý sonrasý kanama ne zaman olur ?
Ameliyat sonrasý kanama sýklýkla ameliyattan uyanma sýrasýnda ýkýnma, zorlanma gibi karýn içi basýncýn ve damar basýncýnýn artmasý sonucu görülür. Bu nedenle ameliyattan sonraki ilk saatler önemlidir. Ancak ilk yirmidört saat hatta 7-10 gün sonra bile kanama görülebilir. Bu ameliyat hastanede yatmayý gerektirmeyen ameliyat olmasýna karþýn, kanama durumunda ailenin telaþlanmasýnýn önüne geçmek için 24 saat hastanede yatýrýlmasý da mümkündür.
Ameliyat sonrasý kontrol gerekir mi ?
Evet. Hastanýn kontrolü cerrahýnýza göre deðiþik zamanlarda yapýlacaktýr. Ýlk hafta görülür ve hastaya ameliyat yerindeki beyaz kabuklanmalarýn normal olduðu tekrar belirtilir.
Ameliyattan sonra ilaç kullanmak gerekir mi ?
Evet. Aðrý kesici genellikle verilir. Bu ilaç genellikle þurup ya da damla þeklinde olur.